Cumhuriyet’in kurulmasından sonra Türkiye’de kültür ve müzik politikaları hızla değişti. Yeni devlet, ulusal bir kültür yaratmayı hedefliyordu. Bu hedef doğrultusunda halk müziği önemli bir kaynak olarak görüldü. Yetkililer Anadolu’daki halk ezgilerini toplamak ve kayda geçirmek için çalışmalar başlattı. 1930’lu yıllardan itibaren devlet kurumları ve radyolar bu sürecin merkezinde yer aldı.
Bu dönemde halk müziği iki farklı yönde ilerledi. Bir yandan Anadolu’dan derlenen türküler arşivlendi ve düzenlendi. Diğer yandan bu müzik şehirli dinleyiciler için yeniden şekillendirildi. Radyolar ve devlet kurumları bu süreci yönetti. Türküler belirli bir repertuvara dönüştürüldü. Farklı yerel üsluplar zamanla daha standart bir biçim kazandı.
Âşıklar da bu dönüşümden etkilendi. Yüzyıllardır köylerde, kahvehanelerde ve cemlerde yaşayan âşıklık geleneği yeni bir kültürel çerçeveye girdi. Devlet kurumları bazı âşıkları sahneye ve radyoya taşıdı. Onlar artık sadece yerel sanatçılar değil, “halk kültürünün temsilcileri” olarak görülmeye başladı.
Ancak bu süreç aynı zamanda bir müzeleştirme (musealization) etkisi yarattı. Âşıklık geleneği canlı bir pratik olmaktan çok folklorik bir miras olarak sunuldu. Âşıklar çoğu zaman geçmişin temsilcileri gibi gösterildi. Bu durum geleneğin değişen ve yaşayan yönlerini arka plana itti.
Bir diğer önemli süreç ise standartlaşma oldu. Âşıkların söylediği türküler, radyo yayınları ve notaya alma çalışmaları sayesinde belirli kalıplara girdi. Yerel varyasyonlar ve doğaçlama pratikleri zamanla daha az görünür hale geldi.
Yine de âşıklar tamamen ortadan kaybolmadı. Bir kısmı devlet destekli sahnelerde yer aldı. Bazıları ise yerel çevrelerde geleneksel biçimlerde üretmeye devam etti. Cumhuriyet dönemi böylece âşıklık geleneğini hem koruyan hem de dönüştüren bir dönem oldu.
